Just another WordPress.com site

General Mustafa Barzanî

von Prof. Dr. Dr. Ümit Yazıcıoğlu
Barzani1yazicioglu1
Mistefa Barzaniyê (Mele) rehmetî, di 14 adara 1903 an, li cihê Barzanê hatibû dinyê. Cenabê wî, roja 3 ê adara 1979 an li Washington DC yê çûbû rehmetê. Lê xatiratên / bîranîn û lehengiya wî li cem me zindî ye û herdem dê bi me re bijîn.

Ne qala mirina Wî, ez dixwazim qala rojbûna wî kesê bilind/ mezin bikim. Ji ber ku, ji bo me kurda, em çiqasî di cîhaneke bê Barzanî de bijîn, û nebûbin hevalbendê dema wî jî, em, jiyaneke bêyî wî nikarin bipejirînin. Dibeku em mirinê layiqî wî nebînin…

Lê ev, qeder e… Emrê Yezdan e, qanûnek îlahî ye, ev. Mîna her kesek zindî, çawa ku tehliya mirinê tam dike, mixabin e ku em nikarin rê li ber koçberiya kesên herî bi nirx û hêja bigirin.
Mirovê hêja û bilind, tu rehet raze. Tu qet xema nexwe…

Te ji bo me, wezîfeya xwe bi şeweyekî herî baş bi cî anî. Te, ji kurda, gel, zarok û malbatan re mîrasa herî mezin hişt. Ji vê mezintir mîras dibe?
Cihê te di nava nurê de û mekanê te cenet /buhişt be.

Weke ku te jî jî qal kiribû: Ez jî hez şer nakim. Ji ber ku şer, rêya herî nabaş ji bo çareserkirina pirsgirêkan e.

¤¤¤
Ji ber şikên Yekîtiya Soviet û Ingilîztanê, rojava û bakurê Îranê di dema şerê cîhanê yê duwê de hatibû dagîrkirin. Li Rojhilata Kurdistanê ku ji aliyê Sovietê hatibû dagîrkirin, bi piştgiriya wan, di 22 ê çileya 1946 an de dewleta pêşî ya kurda, Komara Mehabadê ava bûbû. Qadî Mihemedê nemir Serokomarê wê bû. Di dawiya şer de, bi peymana Soviet û Îranê ya neftê û helwêsta wan ya durû duzimantiyê, piştgiriya xwe ji bo komarê bi dawî anî. Komar di dawiya heman salê de hilweşiyabû. Lewma ez dixwazim di vê nivîsa xwe de rehmetiyê Mistefa Barzanî bibîr bînim. Her wisa ez dixwazim, xatiratên wî ya şeva dawî, di êvara 16.11.1946 an de bi Qadî Mihemed re, ku ji Serok Mesûd Barzanî re qal kiribû, bi we re pay bikim.

„Ez çûm cem qadî Mihemed. Min dixwest niyeta wî têbighêjim, ka wê çi bike. Wî ji min re go, ji bo rê li ber xwînrijandina Mehabadiyan bigire, ew ê canê xwe feda bike. Wê teslîmî artêşa Îranê bibe. Wisa go: „Min ji General Humayuni re heyetek şand cihê wî, Meyanduabê û min dîtina xwe jê re anî zimên“.

Dema qise dikir, rondik ji çavên min dibariya. Axaftina wî wisa domiya: „Ji bilî civata xwe pê ve, baweriyê bi çi kesan nehêne! Ji ber ku kesên sundxwariyên bi min re, îxanet kirin û ji bo girêdana xwe bi Îranê re bînine zimên, bi hevre ketin pêşbaziyê. Hayê xwe ji mezinê eşîran hebe. Ji ber ku ew, di fersenda herî biçûk de dikarin neqenciyê bi te bikin. Tika min ji te ev e, ku hûn di demek kin de ji Mehabadê dur bikevin û bi hêzên Îranê re nekevin şerê rû bi rû“.

Paşe, wî ji min min pirsî, ka ez dixwazim çi bikim. Min go: Emê malbat û hêzên xwe li cihê Sino û Mergewerê kom bikin. Hetanî bahar were, emê hewil bidin ku bi hêzên Îranê re neyêne hemberî hev. Paşe em ê ji hikumeta Iraqê bixwazin ku efuyekî giştî ji bo malbatên me derxîne. Dema em bi sernekevin, em ê bi malbatên xwe re berê xwe bidin Sovietê.
Min ji Qadî Mihemed xwest ku, ew Mehamadê bi cî bihêle û bi me re were. Me soz dayê de ku, hetanî dawiya hebûna xwe em wî biparêzin. Min anî zimên, ku ew sembola Gelê Kurd e, lewma divê bi me re were. Êsîrkirina Serokomarê pêşî yê kurda dê bi me gelekî giran bê.

Qadî Mihemed ji cihê xwe rabû û bi hêstirên çawa ez maçkirim û wisa go: Ez ji Yezdan dixwazim ku ew bibe alîkarê serkevtin û parastina te. Dibe ku jiyana min ji bo hemwelatiyên min feda bibe û ev yek rê li ber neqenciya li dijî wan bigire. Dibe ku giraniya hovîtiya li dijî wan siviktir bike.

Paşe ji paşila xwe al a Kurdistanê derxist û teslîmî kir û wisa axifî: Ev sembola Kurdistanê ye. Ez wê emanetî te dikim. Bi baweriya min kesê wê bi baştirîn şewe biparêze, tu yî.
Di atmosferek bi kul û keseran barkirî, min xatir jê xwest û ji bo ku em berê xwe bidine Negedeyê ez ji wê deverê çûm „ji bo dumahîkê, li pirtûka Mesûd Barzanî, Barzani ve Kürt Ulusal Özgürlük Hareketı 1, Doz Yayınları binêrin“.

Büyük Lider General Mustafa Barzanî Meir-Amit-ve-Molla-Mustafa-Barzani

von Prof. Dr. Dr. Ümit Yazıcıoğlu

Rahmetli (Molla) Mustafa Barzani, 14 Mart1903″de Kürdista´nın Barzan eyaletinde dünyaya geldi. Kendileri 3 Mart 1979 günüWashington D.C“de dâr-ı bekâya irtihal ettiler,fakat hatıraları ve kahramanlıkları bizde canlı ve bakidir. O yüce şahsiyetin ölümünü değil, doğumunu hatırlamayı tercih ediyorum. Çünkü biz Kürdler onsuz bir dünyada, onunla birlikte yaşayamamış olsak da, onsuz olmayı hazmedemiyoruz. Belki de ölümü ona yakıştıramıyoruz Ama kader bu… Allah’ın emri, ilahi bir kanun bu… Her canlının ölümü tattığı gibi en değerli varlıklarımızın da sonsuzluğa göçüne engel olamıyoruz.

Ey Büyük insan, Rahat uyu. Gözün arkada kalmasın… Sen görevini en iyi şekilde bizler için yaptın. Bir Kürd için, halkına, çocuklarına ailesine bırakabileceği daha değerli bir miras olabilir mi? Yattığın yer nur, mekanın cennet olsun. Senin de belirtiğin gibi; savaşı ben de sevmiyorum. Çünkü savaş, bir sorunu halletmenin en kötü yoludur.

***
İkinci Dünya Savaşı sırasında, İran’ın batısı ve kuzeyi, Sovyetler Birliği-İngiltere ittifakıyla güvenlik kaygıları nedeniyle işgal edildi. Büyük bölümü Sovyetlerin işgali altındaki Doğu Kürdistan’da Sovyetlerin desteğiyle 22 Ocak 1946’da, tarihteki ilk Kürt devleti Mahabat Kürt Cumhuriyeti kuruldu. Merhum Kadı Muhammed yeni devletin Cumhurbaşkanı’ydı. Savaşın bitiminde Sovyetler Birliği’nin İran’la yaptığı petrol anlaşması ve ikircikli tavırları, gibi nedenlerle desteğini çektiği Mahabat Kürt Cumhuriyeti aynı yılın Aralık ayında yıkılmıştı. Dolayısıyla bu yazımda ben hemRahmetli Mustafa Barzani´yi hatırlamak hem´de onun 16.11.1946 tarihinde akşam son kez merhum Kadı Muhammed“le buluşmasındaki görüşmelerle ilgili olarakBaşkan Mesut Barzani’ye anlattığı bir hatırasını sizlerle burada paylaşmak istiyorum.

– Kadı Muhammed“in yanına gittim. Ne yapmak niyetinde olduğunu öğrenmek istedim. Bana, Mehabad halkının kanının dökülmesini önlemek için kendisini feda edeceğini söyledi. İran ordusuna teslim olacağını belirtti. Bana şöyle dedi: Meyanduab“da bulunan General Humayuni“ye bir heyet gönderdim ve bu niyetimi ona haber verdim. Bunları söylerken gözlerinden yaş akıyordu. Sözlerini şöyle sürdürdü: Sakın kendi cemaatinden başkasına güvenme! Çünkü, bana bağlı kalacaklarına dair yemin edenlerin tümü ihanet ettiler ve İran Ordusuna bağlılıklarını bildirmek için birbirleriyle yarışa girdiler. Sana aşiret reislerinden sakınmanı tavsiye ederim. Çünkü, bir fırsatını bulurlarsa mutlaka size kötülük edeceklerdir. Senden ricam en kısa zamanda Mehabad“ı terk etmen ve İran Ordusuyla doğrudan çatışmaya girmemendir.

Sonra, benim ne yapmak istediğimi sordu. Dedim ki: Ailelerimizi ve kuvvetlerimizi Şıno ve Mergever bölgelerinde toplayacağız. Bahar gelinceye kadar İran Ordusuyla çatışmaya girmekten kaçınacağız. Sonra Irak hükümetini, en azından ailelerimiz için genel af ilan etmesi hususunda ikna etmeye çalışacağız. Eğer bu gerçekleçmezse ailelerimizle birlikte Sovyetler birliğine doğru yola çıkacağız. Sonra, Mehabad“ı terk etmesi ve bizimle birlikte gelmesi için ısrar ettim. Kendisini korumak için kendimi ve beraberimdeki herkesi feda etmekten kaçınmayacağıma dair şeref sözü verdim. Kendisinin Kürt milletinin sembolü olduğunu, bu yüzden bizimle beraber gerektiğini söyledim. İlk Kürt Cumhuriyeti´nin Reisinin düşman eline esir düşmesi bize ağır gelir.
Kadı Muhammed, yerinden kalktı, gözlerinden yaş akarak beni öptü ve şöyle dedi: Allah´tan sana başarılı kılmasını ve korumasını diliyorum. Belki de benim hayatım vatandaşlarıma feda olacaktır ve belki de onlara gelebilecek bazı kötülükleri engelleyecektir. Bakarsın onlara yönelen vahşetin dozunu hafifletir. Bunları söyledi, sonra koynundan Kürdistan bayrağını çıkarttı ve bana teslim etti. Dedi ki: Bu Kürdistan“ın sembolüdür. Onu emanet olarak sana veriyorum. Çünkü, bana göre onu en iyi koruyacak kişi sensin.

Hüzün ve kederin egemen olduğu bir atmosferde ona veda ettim ve Nagede“ye hareket etmek üzere oradan ayrıldım. (detayı için bakınız, Mesut Barzani, Barzani ve Kürt Ulusal Özgürlük Hareketi I, DOZ yayınları, 3. Baskı, S 196.197).

Advertisements

Kommentar verfassen

Trage deine Daten unten ein oder klicke ein Icon um dich einzuloggen:

WordPress.com-Logo

Du kommentierst mit Deinem WordPress.com-Konto. Abmelden / Ändern )

Twitter-Bild

Du kommentierst mit Deinem Twitter-Konto. Abmelden / Ändern )

Facebook-Foto

Du kommentierst mit Deinem Facebook-Konto. Abmelden / Ändern )

Google+ Foto

Du kommentierst mit Deinem Google+-Konto. Abmelden / Ändern )

Verbinde mit %s

Schlagwörter-Wolke

%d Bloggern gefällt das: